KENYATAAN MEDIA
IDE Research Centre (IDERC), Institut Darul Ehsan  |  Untuk siaran segera  |  9 Oktober 2026

Belanjawan 2027 yang dibentangkan di Dewan Rakyat pada 9 Oktober 2026 ialah belanjawan kelima Kerajaan MADANI dan yang kedua di bawah Rancangan Malaysia Ketiga Belas. Jumlah perbelanjaan dan pelaburan awam yang diumumkan ialah RM510 bilion, dan RM459.8 bilion daripadanya ialah peruntukan Kerajaan Persekutuan. IDE Research Centre (IDERC) meneliti Tinjauan Fiskal 2027, Tinjauan Ekonomi 2027 dan laporan media arus perdana pada hari pembentangan. Dapatan kami ringkas. Belanjawan ini menaikkan lantai pendapatan dan perlindungan rakyat dengan disiplin yang wajar pada angka defisit, tetapi menangguhkan kerja yang lebih sukar, iaitu meluaskan asas hasil negara.

Angka utamanya kukuh. Kementerian Kewangan menganggarkan hasil RM380.8 bilion, perbelanjaan mengurus RM376.8 bilion dan perbelanjaan pembangunan RM83.0 bilion bagi 2027. Defisit fiskal dianggarkan RM77.5 bilion atau 3.3 peratus daripada Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK), berbanding 3.6 peratus dalam anggaran disemak 2026 dan 3.7 peratus pada 2025. Kerangka fiskal jangka sederhana menyasarkan defisit tiga peratus, dengan purata terkumpul 3.1 peratus bagi 2027 hingga 2029. Pertumbuhan KDNK benar diunjurkan antara 4.2 hingga 5.2 peratus pada 2027 dan kadar pengangguran kekal 3.0 peratus. Sesiapa yang menilai belanjawan ini dengan label semata-mata, tanpa membaca baris defisitnya, sedang menilai tajuk dan belum menilai dokumen.

Tiga angka lain dalam dokumen yang sama menuntut perhatian yang setara. Baki semasa, iaitu lebihan hasil selepas perbelanjaan mengurus, hanya RM4.0 bilion pada 2027 dan RM0.6 bilion pada 2026. Hampir seluruh perbelanjaan pembangunan dibiayai dengan pinjaman. Bayaran khidmat hutang pula meningkat kepada RM61.0 bilion, bersamaan 16 sen bagi setiap ringgit hasil. Apabila emolumen RM111.6 bilion dan bayaran persaraan RM44.6 bilion dicampurkan, tiga komitmen terkunci ini berjumlah RM217.2 bilion atau 57.6 peratus daripada perbelanjaan mengurus. Angka ketiga lebih halus. Anggaran hasil 2027 dalam Tinjauan Fiskal belum mengambil kira langkah Belanjawan 2027 sendiri, termasuk pemotongan cukai individu dan cukai syarikat kecil. Kos langkah itu kepada hasil belum kami temui dalam dokumen yang dibaca.

Belanjawan ini tidak membawa sumber hasil baharu yang ketara. Sumber yang kami baca tidak melaporkan perubahan kadar cukai jualan dan perkhidmatan, cukai karbon atau cukai kepenggunaan berasas luas. Hasil 2027 bersandar pada dividen PETRONAS yang dinaikkan daripada RM27 bilion kepada RM32 bilion, serta kutipan cukai jualan dan perkhidmatan RM73.3 bilion hasil peluasan skop pada 2025. Kerangka jangka sederhana kerajaan sendiri mengunjurkan hasil 15.7 peratus daripada KDNK bagi 2027 hingga 2029, lebih rendah daripada 16.4 peratus pada 2027. Nisbah hasil yang menurun ketika komitmen terkunci meningkat akan dibetulkan juga akhirnya, sama ada melalui pelan hasil yang dirancang atau melalui pemotongan perbelanjaan pembangunan yang tidak dirancang.

Pengalaman 2026 menunjukkan betapa nipisnya penampan itu. Belanjawan 2026 mengandaikan harga minyak mentah USD60 hingga USD65 setong, sedangkan anggaran disemak menggunakan purata USD85. Hasil meningkat daripada RM343.1 bilion kepada RM363.6 bilion. Subsidi bahan api pula dilaporkan melonjak daripada RM15 bilion kepada RM40 bilion, lalu defisit tersasar daripada 3.5 kepada 3.6 peratus. Harga minyak yang tinggi tidak lagi menguntungkan perbendaharaan selagi bil subsidi bahan api bergerak lebih laju daripada hasil. Kerangka 2027 hingga 2029 mengandaikan purata USD78 setong. Tinjauan Fiskal sendiri menyenaraikan konflik di Asia Barat, dasar perdagangan yang tidak menentu dan risiko iklim sebagai ancaman, maka andaian tunggal itu wajar disertai senario alternatif yang diterbitkan.

Arah struktur ekonomi lebih jelas pada sisi pelaburan dan upah. Syarikat pelaburan berkaitan kerajaan digerakkan untuk melabur RM25 bilion di dalam negara menerusi program GEAR-uP, Tenaga Nasional melabur RM15 bilion untuk memperkukuh grid, dan insentif cukai hijau dilanjutkan hingga 2030. Dasar pendapatan pula beralih daripada subsidi kepada upah: gaji minimum, gaji permulaan graduan, dan penanda aras gaji kehidupan wajar syarikat berkaitan kerajaan yang naik daripada RM3,100 kepada RM3,400. Gabungan ini menggambarkan model ekonomi yang mahu menaikkan pendapatan melalui pekerjaan bernilai tinggi dan kurang bergantung pada bantuan. Model itu hanya berfungsi jika produktiviti perniagaan kecil turut naik, kerana pengecualian gaji minimum sendiri menunjukkan bahawa sektor itu belum mampu menanggung kos upah yang lebih tinggi.

Pada sisi isi rumah, belanjawan ini menyentuh kos sara hidup harian secara langsung. Sumbangan Tunai Rahmah (STR) dan Sumbangan Asas Rahmah (SARA) menerima RM16 bilion, dan setiap penerima STR memperoleh SARA sehingga RM150 sebulan atau RM1,800 setahun. Had perlindungan tarif elektrik dinaikkan daripada 600 kepada 800 kilowatt jam sebulan. Bantuan Awal Persekolahan naik daripada RM150 kepada RM200 bagi 5.3 juta murid. Keluarga berpendapatan rendah menerima sokongan yang berulang setiap bulan, dan bentuk itu lebih bernilai daripada bayaran sekali. Kumpulan M40 menerima manfaat langsung yang jelas: pelepasan cukai individu naik daripada RM9,000 kepada RM12,000, kadar cukai bagi jalur pendapatan bercukai RM70,000 hingga RM150,000 turun satu mata peratusan, dan dewasa yang bukan penerima STR menerima RM100 sebanyak dua kali. Bapa yang menanggung keluarga merasai gabungan cukai, elektrik dan petrol bersubsidi itu pada gaji bersih bulanan.

Bagi wanita, langkah khususnya terhad. Kelayakan cuti bersalin penjawat awam sepanjang perkhidmatan dinaikkan daripada 360 kepada 490 hari, RM20 juta disediakan untuk taska di premis kerajaan, dan pelepasan cukai diperluas kepada penjagaan selepas bersalin. Kami tidak menemui langkah baharu untuk suri rumah atau pekerja wanita sektor swasta dalam sumber yang dibaca. Dalam naratif gaji dan perlindungan belanjawan ini, wanita menerima bahagian yang paling kecil.

Gaji minimum naik daripada RM1,700 kepada RM2,000 mulai Jun 2027, iaitu tambahan RM300 sebulan atau 17.6 peratus, dan gaji permulaan RM2,500 ditetapkan bagi pekerja separa mahir serta graduan. Langkah ini mengubah pendapatan pekerja swasta secara kekal. Perusahaan mikro, kecil dan sederhana (PMKS) dengan jualan tahunan di bawah RM50 juta pula dikecualikan. Kerajaan menyebut lebih empat juta pekerja mendapat manfaat, tetapi bilangan sebenar bergantung pada takrif dan tempoh pengecualian yang belum diperincikan. Persekutuan majikan sendiri telah meminta kriteria yang jelas. Gaji yang diumumkan di Parlimen hanya menjadi gaji apabila ia tertera pada slip.

Anak muda dan graduan memperoleh penangguhan bayaran balik PTPTN pada 2027 bagi peminjam berpendapatan sehingga RM2,500 sebulan, pendaftaran automatik KWSP pada umur 18 tahun, dan pengecualian duti setem rumah pertama sehingga RM500,000 hingga 2030. Mahasiswa yang masih belajar menerima kurang; peruntukan Kementerian Pendidikan Tinggi dilaporkan naik daripada RM18.6 bilion kepada RM19.1 bilion. Pekerja gig dalam perkhidmatan e-hailing (e-panggilan) dan penghantaran menerima pakej RM160 juta bersama Grab untuk kira-kira 600,000 orang, dengan padanan caruman PERKESO 35 peratus yang naik kepada 50 peratus jika platform turut mencarum. Usahawan muda dan syarikat start-up (syarikat pemula) disokong dana RM450 juta menerusi Jelawang Capital dan Dana Perintis.

Penjawat awam Gred Utama B dan ke bawah, seramai 1.3 juta orang, menerima bantuan khas RM1,500, lebih sejuta pesara dan veteran menerima RM750, dan pencen minimum naik daripada RM1,000 kepada RM1,350 sebulan. Keputusan yang paling berstruktur ialah tawaran jawatan tetap kepada lebih 9,000 doktor kontrak pada 2027, disertai peruntukan Kementerian Kesihatan RM47.7 bilion. Bantuan khas itu dibayar dua kali, sebelum Aidilfitri dan sekitar ulang tahun kemerdekaan yang ke-70, sama seperti RM100 untuk dewasa bukan penerima STR. Bantuan yang dijadualkan mengikut kalendar meringankan beban pada bulan itu dan tidak mengubah kedudukan isi rumah pada bulan berikutnya.

Peniaga kecil menerima pemotongan satu mata peratusan cukai PMKS kepada 14 peratus bagi RM150,000 pertama dan 16 peratus bagi jalur berikutnya hingga RM600,000, selain pembiayaan mikro RM6.6 bilion. Pesawah diperuntukkan RM2.62 bilion dengan insentif penuaian naik daripada RM50 kepada RM100 sehektar semusim. Insentif Pengeluaran Getah dilaporkan naik daripada RM3.00 kepada RM3.30 sekilogram dan nelayan menerima elaun sehingga RM300 sebulan. Luar bandar memperoleh RM2.3 bilion untuk jalan dan RM3.3 bilion untuk infrastruktur asas. Sabah menerima RM18.7 bilion dan Sarawak RM16.2 bilion, manakala pengguna bandar mendapat My50 dan MyKomuter50. Kumpulan T20 paling sedikit disentuh: kadar 30 peratus dikenakan atas pendapatan melebihi RM1 juta, dan tiada cukai baharu atas kekayaan atau modal dilaporkan.

Adakah ini belanjawan populis? Soalan yang lebih berguna ialah siapa yang membayarnya selepas 2027. IDERC menggunakan lima ujian. Belanjawan ini lulus ujian pembiayaan kerana defisit terus mengecil. Ia separuh lulus ujian sasaran dan ujian kekekalan, kerana gaji minimum, cukai dan SARA bulanan bersifat kekal dan bersasar, sedangkan bayaran RM1,500, RM750 dan RM100 bersifat sekali dan meluas. Ia gagal ujian pembaharuan sukar, kerana asas hasil dan subsidi bahan api tidak dirombak. Ujian pelaburan produktif pula sederhana: perbelanjaan pembangunan naik daripada RM81.0 bilion kepada RM83.0 bilion tetapi nisbahnya kepada KDNK turun daripada 3.7 kepada 3.6 peratus. Belanjawan ini berhati-hati pada angka utama dan murah hati pada reka bentuk bantuan.

Reaksi awal yang dapat kami baca pada malam pembentangan datang terutamanya daripada kenyataan bertulis persatuan majikan, persatuan perubatan, syarikat dan pemimpin politik. Kebanyakannya menyambut baik dengan syarat pelaksanaan. Indeks utama Bursa Malaysia dilaporkan ditutup 7.44 mata lebih tinggi pada 1,608.45. Bukti media sosial setakat ini terlalu nipis untuk menyokong sebarang kesimpulan tentang penerimaan rakyat secara umum, dan kami tidak akan membuat kesimpulan itu tanpa data platform serta tinjauan pascabelanjawan.

IDERC mengemukakan enam saranan. Pertama, Kementerian Kewangan menerbitkan kos hasil setiap langkah cukai dan anggaran hasil yang dikemas kini sebelum bacaan kali kedua. Kedua, senario fiskal pada tiga paras harga minyak diterbitkan bersama bil subsidinya. Ketiga, kriteria dan tarikh tamat pengecualian gaji minimum PMKS ditetapkan secara bertulis. Keempat, jurang wanita diisi dengan langkah penjagaan anak dan perlindungan sosial untuk pekerja swasta serta suri rumah. Kelima, pelan asas hasil jangka sederhana dibentangkan dengan sasaran nisbah hasil kepada KDNK. Keenam, papan pemuka pelaksanaan suku tahunan diterbitkan bagi jawatan tetap doktor, MediAsas, gaji minimum dan SARA.

Belanjawan 2027 meletakkan lebih banyak wang dalam poket isi rumah tanpa melebarkan defisit, dan pencapaian itu wajar diiktiraf. Nilainya akan ditentukan oleh tiga perkara: sama ada gaji RM2,000 benar-benar sampai kepada pekerja, sama ada defisit 3.3 peratus bertahan selepas kos langkah cukai dikira, dan sama ada 2028 membawa pelan hasil yang ditangguhkan tahun ini. Lantai yang dinaikkan hanya kekal tinggi jika tiang yang menanggungnya turut diperkukuh.